प्रसारमाध्यम l दिग्विजय माळकर
व्हॅटिकन सिटी: पोप लिओ XIV आणि अमेरिकेचे परराष्ट्रमंत्री मार्को रुबिओ यांच्यात झालेल्या भेटीनंतर व्हॅटिकनने जारी केलेल्या निवेदनामुळे अमेरिका-व्हॅटिकन संबंधांतील तणाव पुन्हा चर्चेत आला आहे. तज्ज्ञांच्या मते, निवेदनातील शब्दरचना ही दोन्ही बाजूंमध्ये मतभेद असल्याचे सूचक मानली जात आहे.
गुरुवारी झालेली ४५ मिनिटांची ही बैठक विशेष चर्चेत राहिली. अमेरिकेचे अध्यक्ष Donald Trump यांनी इराण युद्धासह अनेक मुद्द्यांवर पोप लिओ यांच्यावर सार्वजनिक टीका केली होती. त्यामुळे ही भेट महत्त्वाची मानली जात होती.
भेटीनंतर व्हॅटिकनने प्रसिद्ध केलेल्या निवेदनात चांगले द्विपक्षीय संबंध प्रस्थापित करण्यासाठी दोन्ही बाजूंनी वचनबद्धता पुन्हा अधोरेखित केली, असे म्हटले आहे. मात्र, राजनैतिक विश्लेषकांच्या मते, अशा प्रकारची भाषा सहसा संबंधांमध्ये दुरावा असताना वापरली जाते.
माजी अमेरिकन राजनैतिक अधिकारी पीटर मार्टिन यांनी सांगितले की, “व्हॅटिकनच्या राजनयात प्रत्येक शब्दाला महत्त्व असते. निवेदनातून संबंध सुधारण्याची गरज स्पष्टपणे दिसते.”
व्हॅटिकन तज्ज्ञ ऑस्टेन आयव्हरिघ यांनीही सांगितले की, “संबंध सुधारण्याचा उल्लेख म्हणजे सध्या संबंध अपेक्षेइतके चांगले नाहीत, असा अर्थ होतो.”
दरम्यान, अमेरिकन दूतावासाने सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म X वर प्रसिद्ध केलेल्या माहितीत “धार्मिक स्वातंत्र्य” आणि “पश्चिम गोलार्धातील प्रश्नांवर” चर्चा झाल्याचे म्हटले. मात्र, व्हॅटिकनच्या निवेदनात या मुद्द्यांचा उल्लेख टाळण्यात आला.
माजी अमेरिकन राजदूत केनेथ हॅकेट यांच्या मते, “या बैठकीत कोणताही ठोस करार किंवा सामंजस्य झाल्याचे दिसत नाही.”
विशेष म्हणजे, २०१७ मध्ये ट्रम्प यांनी दिवंगत पोप फ्रान्सिस यांची भेट घेतल्यानंतर व्हॅटिकनने अमेरिका-व्हॅटिकन संबंधांबद्दल समाधान व्यक्त केले होते. यावेळी मात्र तशी भाषा वापरण्यात आलेली नाही.
राजकीय विश्लेषकांच्या मते, इराण युद्ध, स्थलांतरविरोधी धोरणे आणि मानवाधिकारांच्या मुद्द्यांवरून ट्रम्प प्रशासन आणि पोप लिओ यांच्यातील मतभेद अधिक तीव्र झाले आहेत.
